Niedobory

Niedobór witaminy C – objawy, skutki i uzupełnianie. W jakich produktach znajduje się ta kluczowa witamina?

Niedobór witaminy C – objawy, skutki i uzupełnianie. W jakich produktach znajduje się ta kluczowa witamina?

Wiesz zapewne, że witamina C jest odpowiedzialna za wspomaganie odporności. To jej najlepiej znana właściwość – lecz zdecydowanie nie jedyna. Kwas askorbinowy właściwie nie wykazuje realnego działania profilaktycznego na przeziębienia, odpowiada jednak za szczelność naczyń krwionośnych. Oznacza to, że niedobór witaminy C przekłada się na większą podatność na zakażenia oraz rozprzestrzenianie się wirusów i bakterii po organizmie. Ta cenna substancja wspomaga też prężne działanie białych krwinek w walce z chorobami. Czy wiesz, co jeszcze jej zawdzięczasz? Sprawdź, jak jest cenna i w jaki sposób dostarczyć ją organizmowi!

Co powoduje niedobór witaminy C? Najczęstsze przyczyny

Nie zawsze główną przyczyną braku tej witaminy jest nieprawidłowa dieta. Zdarzają się sytuacje, w których obniżony poziom pojawia się niezależnie od jadłospisu. Zalicza się do nich chociażby przyjmowanie niektórych leków, takich jak:

  • barbiturany;
  • sulfonamidy;
  • aspiryna;
  • antykoncepcja hormonalna.

Kto jest narażony na niedobór witaminy C?

To jednak nie wszystkie możliwe powody takiego stanu. Niedobory witaminy C lub większe zapotrzebowanie na tę substancję mogą też pojawić się wśród:

  • palaczy;
  • alkoholików;
  • seniorów;
  • osób cierpiących na nadciśnienie tętnicze;
  • cukrzyków;
  • kobiet w ciąży i matek karmiących piersią.

Bardziej narażone na braki witaminy C są też osoby, które cierpią na zaburzenia pracy jelit. Przy chorobach jelitowych kwas askorbinowy nie wchłania się z taką skutecznością, jak u zdrowej osoby. Podobne zaburzenia powoduje silny stres – nie należy bagatelizować tej przyczyny.

Uzupełnianie witaminy C a wysiłek fizyczny

Wyższe zapotrzebowanie na witaminę C pojawia się też przy:

  • wymiotach;
  • biegunkach;
  • zaburzeniach łaknienia. 

O jej uzupełnianiu muszą też szczególnie pamiętać profesjonalni sportowcy. Ciężki, długi i częsty wysiłek fizyczny oznacza konieczność dostarczania większych ilości kwasu askorbinowego.

Niedobór witaminy C – objawy

Witamina C wpływa na proces gojenia się ran i reguluje ciśnienie krwi. Działa uszczelniająco na naczynia krwionośne i obniża poziom cholesterolu. Kwas askorbinowy wpływa też na syntezę kolagenu, a więc pośrednio wzmacnia skórę, mięśnie, kości i stawy. Zwalcza wolne rodniki i działa antynowotworowo. Jak widzisz, jest to niezwykle ważne, by witamina C znalazła się w twojej diecie. Jak rozpoznać, że potrzebujesz jej więcej?

Do typowych objawów niedoboru witaminy C należą:

  • osłabienie organizmu;
  • szybsze męczenie się;
  • bóle mięśni i stawów;
  • pogorszenie apetytu lub jego całkowity brak;
  • obniżona odporność na infekcje;
  • zapalenie błony śluzowej;
  • pogorszone gojenie się ran;
  • większa skłonność do powstawania siniaków;
  • puchnięcie i krwawienie dziąseł.

Jakie są skutki niedoboru witaminy C?

W ostateczności, niedobór witaminy C prowadzi do osłabienia i uszkodzenia naczyń włosowatych. Długotrwałe braki mogą nawet doprowadzić do niedokrwistości, astmy oraz trwałych zmian w kościach i chrząstkach. Być może słyszałeś o skutkach niedoboru witaminy C, na które cierpieli chociażby piraci? Bez odpowiedniej ilości tego składnika rozwija się szkorbut. Jest to choroba, która wiąże się przede wszystkim z zaburzoną aktywnością niektórych enzymów i kolagen. Ten ostatni odpowiada za zdrową i piękną skórę.

Co może się stać, gdy witaminy C będzie za mało?

Objawami szkorbutu są jednak też znacznie poważniejsze dolegliwości. Jakie są skutki niedoboru witaminy C lub jej całkowitego braku? Oto kilka z nich:

  • samoistne krwawienia;
  • bóle mięśni, kości i stawów;
  • patologiczne złamania;
  • osłabienie organizmu;
  • zapalny przerost dziąseł;
  • wypadanie zębów;
  • gorsze gojenie się ran;
  • niedokrwistość;
  • depresja.

Najbardziej niebezpieczne objawy trwałego braku witaminy C

Przewlekły niedobór witaminy C zwiększa też ryzyko większego ciśnienia krwi i powstawania chorób nowotworowych oraz miażdżycy. W ostateczności może doprowadzić do sepsy, a nawet śmierci. Takie sytuacje są jednak możliwe przy całkowitym, długotrwałym braku witaminy C. Trudno jednak do tego doprowadzić, zwłaszcza że możesz się bez problemu postarać o to, by ten cenny składnik znalazł się w twoim pożywieniu!

Czym najlepiej uzupełniać braki witaminy C?

Co musisz jeść, aby zapewnić sobie odpowiednie ilości witaminy C? Wcale nie musisz w tym celu stosować suplementów! Możesz uzupełniać niedobory witaminy C naturalnymi sposobami. Co ciekawe, cytrusy wcale nie są w tym najbardziej skuteczne! Zawierają oczywiście ten cenny składnik, lecz nie w tak dużym stężeniu, jak mogłoby się wydawać. Jej największe ilości znajdziesz w:

  • owocach dzikiej róży;
  • czarnej porzeczce;
  • papryce;
  • brukselce;
  • brokułach;
  • aceroli.

Inne owoce i warzywa bogate w witaminę C

Nieco mniejszą zawartość witaminy C mają poniższe owoce i warzywa:

  • jeżyny;
  • grejpfruty;
  • kiwi;
  • ananasy;
  • truskawki;
  • cytryny;
  • jabłka;
  • pomarańcze;
  • szpinak;
  • cebula;
  • kapusta;
  • jarmuż;
  • pomidory;
  • kalarepa;
  • karczoch;
  • kalafior;
  • groszek zielony;
  • ziemniaki.

Jakie dawki witaminy C są odpowiednie?

Przedawkowanie witaminy C jest raczej niemożliwe. To substancja rozpuszczalna w wodzie, co oznacza, że jej nadmiar jest z łatwością wydalany wraz z moczem i potem. Tylko ogromne, regularne dawki mogą zakłócić prawidłowe działanie organizmu. Zalecane dzienne dawkowanie przeciwdziałające powstawaniu niedoborów witaminy C wygląda następująco:

  • dzieci w wieku 1-3 roku życia – 30 mg;
  • dzieci w wieku 4-12 lat – 40 mg;
  • dziewczęta w wieku 13-18 lat – 55 mg;
  • chłopcy w wieku 13-18 lat – 65 mg;
  • kobiety dorosłe – 75 mg;
  • dorośli mężczyźni – 90 mg.

Są to jednak wartości uśrednione. W wielu przypadkach (chociażby tych wymienionych wyżej) zapotrzebowanie na tę witaminę może być większe.

Witamina C to jedna z podstawowych substancji, której nie może brakować w twojej diecie. Jej obecność jest absolutnie niezbędna dla zachowania prawidłowej odporności, szczelności komórek, syntezy kolagenu i ciśnienia krwi. Niedobór witaminy C objawia się osłabieniem organizmu i większą męczliwością, co może przekształcić się w bóle mięśni i stawów. Ostatecznie skutkiem braku kwasu askorbinowego może być szkorbut lub inna poważna choroba. Przedawkowanie jest prawie niemożliwe, ale upewnij się, że dostarczasz sobie odpowiednie ilości tej substancji.


Zobacz też:
Archiwum: grudzień 2023