Choroby krwi

Krwinki białe – rodzaje. Co oznacza niski poziom leukocytów i podwyższony poziom białych krwinek w morfologii krwi?

Krwinki białe – rodzaje. Co oznacza niski poziom leukocytów i podwyższony poziom białych krwinek w morfologii krwi?

Krwinki białe stanowią jedną z najbardziej licznych elementów morfotycznych krwi. W osoczu występuje kilka rodzajów leukocytów, które należą do układu białokrwinkowego. Poznaj wszystkie składowe części białych krwinek oraz ich funkcje!

W skład krwi wchodzą przede wszystkim erytrocyty (krwinki czerwone), leukocyty (krwinki białe), trombocyty (płytki krwi) i osocze. Krwinki białe w morfologii oznaczane są jako WBC. Leukocyty pełnią niezwykle istotną rolę w prawidłowym funkcjonowaniu układu immunologicznego (odpornościowego). Poznaj najważniejsze funkcje leukocytów i możliwe przyczyny nieprawidłowej liczby leukocytów we krwi!

Elementy morfotyczne krwi – erytrocyty, leukocyty i trombocyty

Krew jest tkanką łączną, która wypełnia żyły, tętnice i inne naczynia krwionośne. Składa się z osocza (plazmy) i składników morfotycznych. Osocze jest formą płynną składającą się z aż 80% wody. Pozostałymi elementami plazmy są substancje:

  • organiczne – białka, cukry, witaminy i substancje lipidowe;
  • nieorganiczne – wapń, sód, chlor, potas, magnez, żelazo i jod.

Składniki morfotyczne obecne w krwi stanowią około 45% jej objętości. Należą do nich:

  • erytrocyty (krwinki czerwone);
  • leukocyty (krwinki białe);
  • trombocyty (płytki krwi).

Leukocyty – komórki układu odpornościowego

Leukocyty wpływają na pracę układu immunologicznego. Ich rolą jest ochrona przed infekcjami wirusowymi i bakteryjnymi, chorobami nowotworowymi i różnego rodzaju zakażeniami. Produkcja białych krwinek odbywa się w szpiku kostnym. Część z nich trafia do krwi, a reszta pozostaje w szpiku. Ilość leukocytów w krwi obwodowej jest bardzo przydatnym parametrem w diagnostyce. Ukazuje stan organizmu pacjenta. Odchylenia od normy są wskaźnikiem alarmowym o możliwych procesach zapalnych w organizmie.

Rodzaje leukocytów (WBC)

Białe ciałka są niejednorodną grupą komórek obecnych we krwi. Różnią się między sobą wyglądem i pełnioną funkcją. Leukocyty odgrywają bardzo ważną rolę w organizmie. Wyróżnia się pięć rodzajów białych krwinek:

  • neutrofile;
  • limfocyty;
  • monocyty;
  • eozynofile;
  • bazofile.

Granulocyty: neutrofile, eozynofile i bazofile

Granulocyty stanowią najliczniejszą grupę leukocytów. Biorą udział w reakcjach alergicznych i wspomagają limfocyty w niszczeniu ciał obcych. Grupa dzieli się na trzy rodzaje:

  • neutrofile (granulocyty obojętnochłonne) – stanowią do 70% wszystkich leukocytów – pochłaniają drobnoustroje oraz pomagają w zwalczaniu infekcji – są obecne głównie w przewodzie pokarmowym, układzie oddechowym oraz moczowym, a ich głównym zadaniem jest ochrona przed pasożytami;
  • eozynofile (granulocyty kwasochłonne);
  • bazofile (granulocyty zasadochłonne) – wydzielają histaminę i heparynę.

Limfocyty

Limfocyty pochodzą z limfoidalnych komórek pnia szpiku kostnego. Choć w morfologii krwi bada się liczbę całkowitą limfocytów, wyróżniamy ich trzy rodzaje:

  • limfocyty B – komórki plazmatyczne, które wytwarzają przeciwciała konkretnym patogenom;
  • limfocyty T – pełnią dość zróżnicowane funkcje m.in.: pomagają w odróżnianiu antygenów własnych od obcych, nadzorują odpowiedź immunologiczną organizmu i atakują i neutralizują komórki nowotworowe;
  • komórki NK – skrót pochodzi od nazwy nature killers, która odnosi się do ich funkcji: atakują i niszczą komórki nowotworowe i zainfekowane przez wirusy czy bakterie.

Monocyty

Monocyty wykazują podobne działanie do neutrofilów. Nie tylko wnikają do zainfekowanych tkanek i niszczą wirusy oraz bakterie, ale również biorą czynny udział w naprawie tkanek. Podwyższony poziom tych krwinek we krwi świadczy raczej o zakażeniach przewlekłych.

Morfologia – kiedy warto wykonać badanie krwi?

Morfologia krwi polega na ilościowej i jakościowej ocenie elementów krwi i pozwala ocenić ogólny stan zdrowia pacjenta. Powinna być wykonywana szczególnie podczas infekcji, stanów zapalnych i innych dolegliwości. Warto również przeprowadzać badanie krwi profilaktycznie.

Badanie leukocytów – prawidłowa liczba białych krwinek

Prawidłowa ilość białych krwinek zależy od wieku osoby badanej. Każde laboratorium może również mieć własne normy. Po odebraniu wyników badania krwi należy skonsultować się z lekarzem. Przyjmuje się, że normy krwinek białych wynoszą:

  • 4–10 tys./μl – osoby dorosłe;
  • 4,5–13,5 tys./μl – młodzież;
  • 5–15,5 tys./μl – dzieci do lat 6;
  • 6–20 tys./μl – niemowlęta;
  • 9–30 tys./μl – noworodki.

Podwyższone leukocyty (leukocytoza) – infekcje, zakażenia, bakterie

Podwyższony poziom leukocytów w organizmie występuje podczas infekcji wirusowych i bakteryjnych. Nadmierna produkcja leukocytów może świadczyć również o zakażeniu miejscowym i ogólnym, chorobie nowotworowej i chorobach krwi i szpiku (np. białaczka).

Poziom leukocytów poniżej normy (leukopenia) – choroby szpiku i nowotwór

Obniżony poziom białych krwinek może być spowodowany m.in. chorobami autoimmunologicznymi, nowotworowymi i obecnością pasożytów. Zbyt niski poziom może być też skutkiem ubocznym stosowania niektórych leków. Niedobór może wystąpić podczas radioterapii i chemioterapii.

Krwinki białe – co oznacza obecność leukocytów w moczu?

Badanie moczu również jest istotnym wskaźnikiem stanu zdrowia. Norma leukocytów w moczu wynosi poniżej 5 pojedynczych krwinek w polu widzenia. Przekroczenie dozwolonej ilości wskazuje na toczącą się w organizmie infekcję wirusową, bakteryjną lub inny stan zapalny. Wśród przyczyn wyróżnia się głównie schorzenia nerek, a nawet zapalenie wyrostka robaczkowego.

Krwinki białe wspomagają pracę układu immunologicznego. Są niezwykle ważnym wskaźnikiem służącym do oceny stanu zdrowia. Warto regularnie wykonywać morfologię krwi, aby w porę wyłapać ewentualne nieprawidłowości. Każdy wynik należy skonsultować z lekarzem rodzinnym.


Zobacz też:
Archiwum: luty 2024